म्याग्दी । धवलागिरि गाउँपालिका–५ अन्तर्गत पर्ने मल्कवाङ बस्तीमा ‘एक घर, एक धारा’ अवधारणामा आधारित खानेपानी आयोजना सम्पन्न भएपछि स्थानीयवासीको दैनिकीमा उल्लेख्य परिवर्तन आएको छ ।
वर्षौँदेखि सार्वजनिक धारा र सीमित स्रोतमा निर्भर रहँदै आएका यहाँका बासिन्दाले अब आफ्नै घरआँगनमा सहज रूपमा स्वच्छ खानेपानी पाउन थालेका छन् ।
कुल ५४ लाख ३६ हजार ४२ रुपैयाँको लागतमा निर्माण भएको उक्त आयोजनामार्फत ८९ वटा धारा जडान गरी खानेपानी वितरणको व्यवस्था गरिएको छ । यसअन्तर्गत ८६ घरधुरीका साथै विद्यालय, स्वास्थ्यचौकी र वडा कार्यालयमा समेत मिटर जडित निजी धारा विस्तार गरिएको उपभोक्ता समितिका अध्यक्ष रासबहादुर छन्त्यालले जानकारी दिए ।
उनका अनुसार आयोजनामा नेवा संस्थाले २६ लाख ९९ हजार ८४ रुपैयाँ, गाउँपालिकाले १९ लाख २५ हजार १११ रुपैयाँ लगानी गरेको छ । त्यसबाहेक स्थानीय उपभोक्ताले एक लाख ५७ हजार ९३० रुपैयाँ नगद सहयोग गर्नुका साथै ६ लाख ५३ हजार ९१७ रुपैयाँ बराबरको श्रमदान गरेका छन् । यसले आयोजना निर्माणमा समुदायको सक्रिय सहभागिता र अपनत्व देखिएको छ ।यसअघि मल्कवाङमा सार्वजनिक धारामार्फत मात्र खानेपानी वितरण हुने गरेको थियो । पानी भर्नका लागि टाढा धाउनुपर्ने, पालो कुर्नुपर्ने र कहिलेकाहीँ पानी अभाव झेल्नुपर्ने समस्या यहाँका बासिन्दाको दैनिक जीवनको हिस्सा बनेको थियो । तर अहिले घरघरमै धारा जडान भएपछि ती समस्याबाट मुक्ति मिलेको स्थानीयहरू बताउँछन् ।
स्थानीय महिलाहरूका लागि यो आयोजना विशेष रूपमा लाभदायक बनेको छ । विगतमा पानी भर्नकै लागि दैनिक घण्टौँ समय खर्चिनुपर्ने बाध्यता हटेसँगै उनीहरूले घरायसी काम, कृषि तथा अन्य आयआर्जनका गतिविधिमा समय दिन थालेका छन् । यसले सामाजिक र आर्थिक जीवनस्तर सुधारमा समेत सकारात्मक प्रभाव पारेको छ । वडाध्यक्ष अमर छन्त्यालका अनुसार मल्कवाङ, मलम्पार र भेडिखाल्टा टोलका गरी कुल १८५ घरधुरीमा निजी धारा जडान गरेर खानेपानी सेवा विस्तार गरिएको छ । उनले यस आयोजनाले स्वच्छ खानेपानीको पहुँच मात्र नभई स्वास्थ्य सुधारमा समेत महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने विश्वास व्यक्त गरे । खानेपानीको सहज पहुँचले सरसफाइमा सुधार ल्याउनुका साथै पानीजन्य रोगको जोखिम घटाउने अपेक्षा गरिएको छ । विद्यालय र स्वास्थ्यचौकीमा समेत नियमित पानी आपूर्ति भएपछि सेवा प्रवाहमा सहजता आएको छ ।
स्थानीय तह, सहयोगी संस्था र उपभोक्ताको सहकार्यमा सम्पन्न भएको यो आयोजना ग्रामीण क्षेत्रमा दिगो विकासको नमुना बनेको सरोकारवालाहरूको भनाइ छ । आगामी दिनमा यस्ता कार्यक्रमलाई अन्य बस्तीमा विस्तार गर्ने योजना रहेको गाउँपालिकाले जनाएको छ । समग्रमा, मल्कवाङमा सञ्चालन भएको ‘एक घर, एक धारा’ अभियानले स्थानीयवासीको जीवनशैलीमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याउनुका साथै आधारभूत सेवा विस्तारको दिशामा महत्वपूर्ण उपलब्धि हासिल गरेको छ ।
